Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2025/180 E., 2025/445 K. sayılı Kararı: Kenevir Yetiştiriciliğinde Miktar ve Amaç Değerlendirmesi

Yargıtay Ceza Genel Kurulu 30.10.2025 tarihli ve 2025/180 E., 2025/445 K. sayılı kararı ile uyuşturucu madde ticareti ile kullanmak için bulundurma suçları arasındaki ayrımda miktar kriterinin sınırlarını bir kez daha belirlemiştir. Karar, özellikle kenevir yetiştiriciliği dosyalarında dikili bitki miktarının mı yoksa elde edilebilir esrar miktarının mı esas alınacağı konusunda uygulamaya yön verecek niteliktedir.

Olay, ihbar üzerine Kemalpaşa'da bir konutta yapılan aramada 21 kök kenevir bitkisi (toplam net 14.052 gram) ve poşet içinde 804 gram kurutulmuş kenevirin ele geçirilmesiyle başlamıştır. Kriminal rapor, dikili bitkilerden 2.107,8 gram, kurutulmuş bitkilerden ise 78 gram esrar elde edilebileceğini belirtmiştir. Ev sahibi olan ve ticaretten mahkumiyeti kesinleşen tanık, cezaevinden gönderdiği dilekçede malzemelerin bir arkadaşı (sanık) ile ortak alındığını ve kullanım amacıyla yetiştirildiğini beyan etmiştir.

Sanık da tüm aşamalarda kenevirleri kullanmak amacıyla ektiklerini, ticaret amacı taşımadığını savunmuştur. Konutta hassas terazi veya paketleme malzemesi bulunmamıştır. Ele geçirilen esrar tek parça halindedir.

Kurulun Hukuki Analizi

Ceza Genel Kurulu, yerleşik dört kriteri (CGK 2004/107-136 ve 2012/387-75) uygulayarak değerlendirme yapmıştır. Tanık ve diğer tanığın sanık aleyhine beyanda bulunmaması, istihbaratın sanığa yönelik olmaması, ele geçirilen maddenin 78 gram olması, paketli olmaması ve ambalaj/terazi bulunmaması gibi unsurlar sanık lehine değerlendirilmiştir. Kurul, dikili bitkilerden elde edilebilecek 2.107 gramı değil, kurutulmuş 78 gramı "kullanım sınırı içinde" kabul etmiştir.

Bu ayrım, 2313 sayılı Kanun'un 23/5. maddesi kapsamında ayrıca "esrar elde etmek amacıyla kenevir ekme" suçundan mahkumiyetin varlığına da bağlanmıştır. Sonuç olarak sanığın eyleminin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçu oluşturduğu kabul edilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın itirazı oy çokluğuyla reddedilmiştir. Üç üye karşı oy kullanmıştır.

Karşı Oy ve Mesleki Tartışma

Karşı oyda, seranın kurulması için gereken masraf, özel düzenek (ışık, havalandırma, filtre, fan) ve emek harcamasının "bulundurma biçimi" kriterini aleyhe çevirmesi gerektiği belirtilmiştir. Bu görüş, kişisel kullanım için böyle bir yatırımın olağan olmadığına işaret etmektedir.

Ancak çoğunluk, failin amacını gösteren somut satış veya temin davranışının bulunmaması, tanık beyanlarının sanığı desteklemesi ve şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereği lehine karar vermiştir.

Avukatlar İçin Stratejik Çıkarımlar

Bu karar, kenevir yetiştiriciliği dosyalarında savunma açısından iki önemli hususu öne çıkarmıştır: (1) Dikili bitki miktarı ile elde edilebilir esrar miktarının ayrı ayrı tartışılması gerektiği, (2) Paketleme ve satışa yönelik malzeme bulunmamasının güçlü bir lehine delil olduğu.

Avukatların bu tür dosyalarda mutlaka bilirkişi raporu ile elde edilebilir miktar hesaplatması, konutta bulunan düzeneklerin "kullanım amaçlı" olabileceğini gösteren teknik açıklamalar sunması ve tanık beyanlarını etkili şekilde kullanması gerekmektedir. Karar, aynı zamanda dijital delil ve tıbbi rapor eksikliğinde şüphenin sanık lehine yorumlanması gerektiğini teyit etmektedir.

Ceza Genel Kurulu'nun bu içtihadı, uyuşturucu dosyalarında miktar tartışmasının tek başına belirleyici olmadığını, dosyanın tüm delil bütünlüğü içinde değerlendirilmesi gerektiğini bir kez daha vurgulamıştır. Meslektaşlarımız için önemli bir referans olan karar, savunma stratejilerinde delillerin bütüncül okunmasının önemini artırmaktadır.