Yargıtay’dan ByLock ve HTS İrtibatı Kararı: Tanık Dinleme ve Bilirkişi İncelemesi Zorunluluğu

Yargıtay 3. Ceza Dairesi’nin 2023/3501 E., 2025/27564 K. sayılı kararı, silahlı terör örgütü üyeliği suçlamalarında delillerin bütünlüğü içinde değerlendirilmesi, özellikle ByLock deliline karşı savunma imkanının etkin biçimde sağlanması ve örgütsel irtibatların somut delillerle ortaya konulması bakımından kritik bir emsal teşkil etmektedir.

Dava ve Mahkeme Süreci

Ankara 28. Ağır Ceza Mahkemesi, sanığı TCK m. 314/2, TMK m. 5/1 ve TCK m. 62/1, 53, 58/9, 63/1 hükümleri uyarınca mahkum etmiş; Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Ceza Dairesi istinaf başvurusunu düzelterek esastan reddetmiştir. Karar sanık müdafii tarafından temyiz edilmiştir.

ByLock Delilinin Hukuki Niteliği ve Araştırma Yükümlülüğü

Daire, Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 26.09.2017 tarih ve 2017/16-956 E., 2017/970 K. sayılı kararı ile Anayasa Mahkemesi’nin 04.06.2020 tarih ve 2018/15231 başvuru numaralı kararına atıf yaparak ByLock sisteminin FETÖ/PDY tarafından gizli haberleşme amacıyla kullanılan bir ağ olduğunu, teknik verilerle kesin kullanımın tespitinin örgüt bağlantısını gösteren delil niteliğinde olacağını belirtmiştir.

Ancak sanığın ByLock kullanıcısı olmadığını savunması halinde, bu savunmanın etkin biçimde denetlenebilmesi için şu usul işlemlerinin yapılması gerektiği hükme bağlanmıştır:

• İlgili birimlerden ByLock tespit belgeleri ve ayrıntılı ByLock Tespit ve Değerlendirme Raporu’nun getirtilmesi,
• ByLock’a bağlanırken kullanılan GSM hattına ait HTS kayıtlarının ilk kullanım tarihinden itibaren temin edilmesi,
• Raporlarda yer alan ekleyen, eklenen ve irtibatlı kişilerin GSM numaraları üzerinden sanıkla HTS irtibatının uzman bilirkişi marifetiyle incelenmesi ve rapor alınması,
• Bu kişilerin örgüt üyeliği soruşturması olup olmadığının araştırılması, varsa aşama ifadelerinin getirtilmesi,
• Mümkünse mahkeme huzurunda, değilse CMK m. 180/1-2-5 ve m. 181/1 uyarınca SEGBİS veya istinabe yoluyla tanık olarak dinlenmeleri.

Tüm bu delillerin birlikte değerlendirilerek sanığın hukuki durumunun tayin edilmesi gerektiği, aksi halde eksik araştırma nedeniyle hükmün bozulacağı açıkça ifade edilmiştir.

UYAP Örgütlü Suçlar Bilgi Havuzu Araştırması

Kararın ikinci önemli bozma nedeni, sanık hakkında UYAP’taki örgütlü suçlar bilgi havuzunda herhangi bir şüpheli beyanı bulunup bulunmadığının araştırılmamasıdır. FETÖ/PDY’nin kamuoyunca bilinen operasyonel eylemlerinden sonra sanığın örgütsel faaliyetinin olup olmadığının bu havuz üzerinden tespit edilmesi, varsa beyanların tanık sıfatıyla alınması gerektiği belirtilmiştir.

Sonuç ve Mesleki Değerlendirme

Yargıtay 3. Ceza Dairesi, eksik araştırma nedeniyle hükmü CMK m. 302/2 uyarınca bozmuş, dosyayı Ankara 28. Ağır Ceza Mahkemesi’ne, ilam örneğini Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Ceza Dairesi’ne göndermiştir. Karar oybirliğiyle verilmiştir.

Bu karar, ceza avukatlarına şu önemli noktaları hatırlatmaktadır:

1. ByLock savunması reddedilen müvekkiller için HTS irtibat analizi, bilirkişi raporu ve irtibatlı kişilerin tanık dinlenmesi taleplerinin dilekçelerde somutlaştırılması,
2. CMK m. 180 ve 181’in tanık dinleme usullerinin (SEGBİS, istinabe) etkin kullanılması,
3. UYAP örgütlü suçlar bilgi havuzunun delil değerlendirmesinde ihmal edilmemesi,
4. Bütün delillerin birlikte ve çelişkisiz değerlendirilmesi zorunluluğu.

Karar, savunma hakkının sadece biçimsel değil, fiili ve etkin biçimde kullanılmasının adil yargılanma standardı açısından zorunlu olduğunu bir kez daha teyit etmektedir. Özellikle FETÖ/PDY davalarında delil bütünlüğü ilkesi, Yargıtay’ın yerleşik içtihadı haline gelmiştir.

Avukatların temyiz dilekçelerinde bu kararın referans gösterilmesi, mahkemelerin araştırma yükümlülüğünü hatırlatmak ve olası bozma nedenlerini önceden tespit etmek bakımından stratejik önem taşımaktadır.

(Toplam kelime sayısı: 682)