HSK'dan İdari Yargıda İhtisas Mahkemeleri İçin Yeni Düzenlemeler: Karar No 888, 889 ve 890

Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) Birinci Dairesi, idari yargı alanında uzmanlaşmayı artırmak amacıyla önemli adımlar attı. 20.04.2026 tarihli ve 888, 889 ve 890 sayılı kararlar, 22.04.2026 tarihli Resmî Gazete'de (sayı 33232) yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu kararlar, 2576 sayılı Kanun'un 2. maddesi 4. fıkrasına dayanıyor ve iş yoğunluğu ile niteliği gözeterek mahkemeler arası iş bölümü belirliyor. Avukatlar için bu düzenlemeler, dava stratejilerini doğrudan etkileyecek nitelikte.

Karar No: 888 - İmar Hukuku ve Taşınmaz Uyuşmazlıklarında İhtisaslaşma

Bu karar, 3194 sayılı İmar Kanunu'ndan kaynaklanan davaları hedefliyor. İmar planları, parselasyon, yapı ruhsatları, iskân izinleri, yıkım/mühürleme, yapı kayıt belgeleri, imar para cezaları gibi işlemler kapsama giriyor. Ayrıca 6306 sayılı Kentsel Dönüşüm Kanunu, 3621 sayılı Kıyı Kanunu, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu, 5366 sayılı Tarihi Taşınmazların Korunması Kanunu ve 4708 sayılı Yapı Denetimi Kanunu'ndan doğan uyuşmazlıklar da dahil.

HSK gerekçesi: Hızlı kentleşme ve kentsel dönüşüm, imar uyuşmazlıklarını artırdı. Bu davalar teknik uzmanlık gerektiriyor; keşif ve bilirkişi süreçleri karmaşık. Farklı mahkemelerde paralel davalar, içtihat farklılıklarına yol açıyor. Anayasa md. 36'daki makul sürede yargılanma hakkı için ihtisaslaşma zorunlu. Uygulama birliği ve öngörülebilirlik artacak.

Uygulama: Ankara'da 2, 3, 4 ve 16 nolu İdare Mahkemeleri yetkili. Derdest dosyalar mevcut mahkemelerde kalacak; 01.06.2026'dan itibaren yeni davalar bu mahkemelere tevzi edilecek. Genel tevziden iş verilmemesi kuralı getirildi.

Avukatlar, müvekkillerine Ankara odaklı dava açma stratejisi geliştirmeli. Bu, yargılama hızını artırarak AİHM ve AYM nezdinde hak ihlali riskini azaltır.

Karar No: 889 - Askerî Hizmet Uyuşmazlıklarında Yetkili Mahkemeler

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/C maddesi (24.06.2021/7329 sayılı Kanun ek) kapsamında Millî Savunma Bakanlığı personeli, yedek subaylar, erbaş/erler için idari işlemler (disiplin, statü, özlük hakları) kapsanıyor.

HSK gerekçesi: Bu uyuşmazlıklar özel uzmanlık istiyor. Genel mahkemelerde gecikme ve içtihat farklılıkları yaşanıyor. İhtisaslaşma, Anayasa md. 36 ve hedef süreleri destekleyecek; AİHM/A YM başvurularını önleyecek.

Uygulama: Adana 1, Ankara 1-20-22-26, Antalya 1, Bursa 1, Diyarbakır 1, Erzurum 1, Gaziantep 1, İstanbul 15-17, İzmir 1, Kayseri 1, Konya 1, Samsun 1 nolu İdare Mahkemeleri. Derdest dosyalar mevcut; yeni davalar 01.06.2026'dan itibaren bu mahkemelere.

Askerî personel davalarında yetki itirazları azalacak; istinaf uyumu artacak.

Karar No: 890 - Düzenleyici ve Denetleyici Kurum Kararlarında İhtisas

5018 sayılı Kanun (III) sayılı Cetvel: RTÜK, BTK, SPK, BDDK, EPDK, KİK, RK, KGK, KVKK, NDK, SEDDK gibi kurumların regülasyon/denetim kararları.

HSK gerekçesi: Finans, rekabet, enerji, veri koruma gibi alanlar teknik karmaşıklık taşıyor. İhtisaslaşma, karar kalitesini yükseltecek; makul süre ve içtihat birliğini sağlayacak.

Uygulama:

• SPK, RK, KGK ve KİK (ihale dışı): Ankara 10-13-25 nolu.
• RTÜK, BTK, EPDK, NDK, KVKK: Ankara 12-14-15 nolu.

2577 sayılı Kanun md. 32 ve 20/A(1)(a) uyarınca Ankara ağırlıklı. Derdest dosyalar mevcut; yeniler 01.06.2026'dan itibaren.

Hukuki Değerlendirme ve Avukatlar İçin Öneriler

Bu kararlar, 2576 sayılı Kanun'un ruhuna uygun olarak yargı verimliliğini artırıyor. İmar davalarında mülkiyet hakkı (Anayasa md. 35) etkilenen çoklu davalar azalacak. Askerî uyuşmazlıklarda özlük hakları korunacak. Düzenleyici kurumlarda hukuki öngörülebilirlik yükselecek.

Pratik Etkiler:

• Dava Tevzi: Yeni açılışlarda yetkili mahkemeleri kontrol edin.
• Strateji: İhtisas hâkimlerinin uzmanlığı lehine; bilirkişi raporları hızlanacak.
• İstinaf: Bölge İdare Mahkemeleri ile uyum artacak.
• Risk Yönetimi: Uzun yargılamalardan kaynaklı tazminat talepleri azalacak.

HSK, yargı reformunun devamı niteliğinde bu adımla adil yargılanma hakkını güçlendiriyor. Avukatlar, müvekkil danışmanlığında bu kararları temel almalı. (Kelime: 852)