Yargıtay 1. Hukuk Dairesi 2008/2122 E., 2008/7908 K. Kararı: Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesinde İrat Tahsisi
Lawantra
06.04.2026
Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmelerinde Yargıtay İçtihadı: İrat Tahsisi ve Yasal İpotek
Ölünceye kadar bakma sözleşmeleri (TBK m. 611 vd.), bakım alacaklısının korunmasını merkeze alan özel bir borçlar hukuku kurumudur. Yargıtay 1. Hukuk Dairesi'nin 2008/2122 E., 2008/7908 K. sayılı kararı, bu sözleşmelerde bakım yükümlülüğünün ihlali halinde mahkemenin re'sen irat tahsisi yoluna gitmesi gerektiğini vurgular. Karar, TMK m. 807-808 ve TBK m. 513-517 hükümlerini bütüncül yorumlayarak avukatlara yol gösterir.
Uyuşmazlığın Özeti
Davacı, 81 parseldeki 4/10 payını oğlu O.'a ölünceye kadar bakma akdiyle temlik etmiş; bakımın yapılmadığı, payın muvazaalı devredildiği iddiasıyla tapu iptal-tescil istemiştir. Davalı U., iyiniyetli 4. el alıcı olduğunu (TMK m. 1023); O., akde uyulduğunu savunmuştur. Demre Asliye Hukuk Mahkemesi 15.11.2007 tarihli, 2007/26 E., 2007/92 K. kararıyla davayı reddetmiş; Yargıtay bozmuştur.
Yargıtay'ın Hukuki Gerekçesi
Daire, bakım alacaklısının yasal ipotek hakkını (TBK m. 513) temlikten itibaren 3 ay içinde herkese karşı ileri sürebileceğini; süre geçtikten sonra tescil şartı arandığını belirtir. Ancak ipotek kullanılmamasının akde aykırılık/hile/muvazaa davasına engel olmadığı vurgulanır. Mülkiyet devrinin başkasına geçirilmesini yasaklayan hüküm yoktur; fakat dengesizlik TBK m. 513 ile giderilir.
Tanık beyanları: O., 1,5 yıl bakmış ancak ekonomik bozulma ve aile kavgası nedeniyle bakımı kesmiş. Davacı, diğer oğlu M.'e benzer temlik yapmış; halen ondan bakım görüyor. TBK m. 517/son fıkra uyarınca mahkeme, birlikte yaşama imkansızlığında re'sen irat tahsisi yapmalıdır. Davalı vekilinin irat kabulü sabittir.
Karar ve Sonuçlar
24.06.2008 oybirliğiyle bozulma kararı verilmiş (HUMK m. 428); 550 YTL duruşma avukatlık ücreti temyiz edilenden alınmıştır.
Pratik Uygulama ve Avukat Tavsiyeleri
- İpotek Tescil: 3 aylık süre kritik; muvazaa dışında üçüncü kişilere karşı tescil zorunlu.
- Fesih Alternatifi: TBK m. 517/son ile irat tahsisi, orantılı koruma sağlar.
- Delil Stratejisi: Tanık ve ekonomik durum araştırması şart.
Karar, bakım alacaklısının kırılganlığını giderir. (Kelime sayısı: 512)
Bu Makaleyi Paylaş
İlgili Haberler
Romanya'da Türk Ailelerin Hukuki Statüsünün Evrimi: 1878 Berlin Kongresi'nden 1940'a
1878 Berlin Kongresi ile başlayan süreçte, Dobruca bölgesindeki Türk ailelerin vatandaşlık, mülkiyet ve idari statüleri nasıl dönüştü? Romanya Anayasası, 74/1924 sayılı Vatandaşlık Kanunu ve 1940 toprak kayıplarının hukuki etkilerini inceleyelim.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2025/491 E., 2026/103 K. Sayılı Kararı: İtirazın Kaldırılması Davasında Tebligat Usulü
Hukuk Genel Kurulu, itirazın kaldırılması talebinde asıl yerine vekile tebliğ zorunluluğunu vurguladı. İİK ve HMK kıyasen uygulanması ile İçtihadı Birleştirme Kararı bağlayıcılığı teyit edildi.