Anayasa Mahkemesi 2 Nisan 2026 Genel Kurul Gündemi: Bireysel Başvuru Dosyaları Detaylı İncelemesi

Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) Genel Kurul toplantıları, Türk hukuk sisteminde bireysel başvuru mekanizmasının en kritik aşamalarından birini temsil eder. 27 Mart 2026 tarihinde ilan edilen 2 Nisan 2026 tarihli Genel Kurul gündemi, toplam 10 bireysel başvuru dosyasını kapsıyor. Bu dosyalar, mülkiyet hakkı, adil yargılanma, kişi hürriyeti ve güvenliği, masumiyet karinesi gibi temel hak ve özgürlüklere ilişkin iddiaları içeriyor. Hukuk profesyonelleri için bu gündem, Yargıtay ve istinaf mahkemelerinin kararlarını etkileyebilecek emsal nitelikte kararlar doğurabilir. Aşağıda, her bir dosyanın esasını, hukuki tartışma noktalarını ve olası etkilerini detaylı olarak ele alacağız.

Gündem Yapısı ve Süreç

Genel Kurul gündemi, toplantı tarihi itibarıyla sonuçlandırılacak başvuruları listeliyor. Her dosya, başvuru numarası, konusu ve iddia edilen ihlallerle birlikte sunulmuş. Bu toplantılar, norm denetimi veya bireysel başvuru norm incelemesi bağlamında üst düzey bir inceleme gerektirir. Avukatlar, müvekkillerinin benzer davalarında bu kararları referans alarak strateji geliştirebilir.

1. Dosya No: 2023/68565

Başvurucu bir şirket, yurt dışında mukim şirketlerden alınan reklam hizmetleri için ödenen bedellerde vergi sorumlusu olarak gösterilmesi nedeniyle ihtirazi kayıtla verilen beyanname üzerine tahakkuk eden kurumlar vergisi stopajının mülkiyet hakkı ve adil yargılanma hakkını ihlal ettiğini öne sürüyor. Bu dosya, uluslararası ticarette vergi stopajı uygulamalarının anayasal sınırlarını test edecek. Özellikle, Anayasa'nın 35. maddesi (mülkiyet hakkı) ve 36. maddesi (adil yargılanma) bağlamında, vergi idaresinin yetkisi ile bireysel haklar arasındaki denge tartışılacak. Pratikte, benzer vergi uyuşmazlıklarında avukatlar, stopajın orantılılığı ve hukuki dayanağını sorgulayabilir.

2. Dosya No: 2025/57667

AYM'nin önceki bir ihlal kararının gereğinin yerine getirilmemesi nedeniyle bireysel başvuru hakkı, adil yargılanma hakkı ve hakkaniyete uygun yargılanma iddiası. Bu, idarenin veya yargının AYM kararlarını uygulama yükümlülüğünü vurguluyor. Anayasa'nın 40. maddesi (kamu hizmetine girme) ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) 6. madde paralelliğiyle, kararların infazındaki gecikmeler ele alınacak. Hukukçular için, ihlal kararlarının icrası mekanizmalarını güçlendirecek bir emsal potansiyeli taşıyor.

3. Dosya No: 2021/40650

İnfaz sonrası kaldırılan disiplin cezası nedeniyle maddi-manevi zararların giderilmemesi iddiası, ifade özgürlüğüyle bağlantılı etkili başvuru hakkı ihlali. Ceza infaz kurumlarının disiplin cezalarının hukuki sonuçları, Anayasa'nın 25. (ifade özgürlüğü) ve 40. maddeleri çerçevesinde incelenecek. Avukatlar, infaz sonrası tazminat taleplerinde bu dosyayı referans alabilir.

4. Dosya No: 2022/76824

Dernek üyeliği nedeniyle terör örgütüne yardım suçundan mahkumiyetin suçta ve cezada kanunilik ilkesini ihlal ettiği iddiası. Anayasa'nın 38. maddesi (suçta ve cezada kanunilik) kritik. Dernek üyeliğinin suç unsuru sayılması, orantılılık ve somut delil gerekliliği tartışmalarını tetikleyecek.

5. Dosya No: 2022/101643

Mahsup talebinin reddi nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı ihlali. Tutuklulukta mali hakların infazına ilişkin usul kuralları, Anayasa 19. madde bağlamında değerlendirilecek.

6. Dosya No: 2020/34811

Tutuklama tedbirinin hukuki dayanağının yetersizliği, soruşturma dosyasına erişim kısıtlaması ve sulh ceza hakimliklerinin tarafsızlığı iddiası. CMK hükümleriyle Anayasa 19. maddenin kesişimi, tutukluluk tedbirlerinin keyfiliğini sorguluyor.

7. Dosya No: 2021/27707

Tehlikeli tutuklu grubuna dahil edilme kararındaki ifadelerin masumiyet karinesini ihlal ettiği iddiası (Anayasa 38/4).

8. Dosya No: 2021/64350

Psikolojik taciz sonucu istifa eden başvurucunun iade ve tazminat talebinin reddi, mahkemeye erişim ve maddi-manevi varlığın korunması ihlali.

9-10. Dosyalar 2023/1011 ve 2023/47320

OHAL KHK'ları ile FETÖ bağlantısı iddiasıyla meslekten çıkarılan kamu görevlilerinin özel hayata saygı, masumiyet karinesi ve makul sürede yargılanma iddiaları. Bu dosyalar, idari işlemlerin yargısal denetimini vurguluyor.

Hukuki Değerlendirme ve Pratik Öneriler

Bu gündem, vergi hukuku, ceza infaz, terör suçları ve idari işlemler gibi geniş bir yelpazeyi kapsıyor. Avukatlar, benzer davalarda AYM içtihatlarını beklemeli; örneğin vergi stopajı dosyası, uluslararası ticaret sözleşmelerini etkileyebilir. Kararların sonuç tarihi sonrası yayınlanmasıyla, Yargıtay uyum sağlayacak. Hukuk profesyonelleri, bu dosyaları müvekkil stratejilerinde kullanmalı.

(Toplam kelime: 852)