AYM Kararı: Polis Meslek Yüksekokulları Öğrenci Şartları İptal Edildi (E.2025/194, K.2026/15)

Anayasa Mahkemesi, Danıştay 2. Dairesi'nin başvurusuyla Esas 2025/194, Karar 2026/15 sayılı kararını 15 Ocak 2026'da verdi. 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu'nun 30. maddesi 1. fıkrası (f) bendindeki "…bu okullara alınacak öğrencilerde aranacak şartlar,…" ibaresi, Anayasa'nın 13. ve 42. maddelerine aykırı bulunarak iptal edildi. Oyçokluğuyla (7 karşı oy) alınan karar, Resmi Gazete yayımından 9 ay sonra yürürlüğe girecek.

Davanın Arka Planı

Polis meslek yüksekokulundan ilişik kesme davasında, kuralın anayasaya aykırılığı ileri sürüldü. AYM, Jandarma Akademisi kararına (E.2025/257) paralel gerekçelerle iptal yoluna gitti.

Kural metni: 30. md. (f): "Polis meslek yüksek okullarının kuruluş, çalışma, disiplin ve eğitim-öğretim esasları ile bu okullara alınacak öğrencilerde aranacak şartlar, yapılacak sınavlarla […] yönetmelikle düzenlenir."

Esasın İncelenmesi

Kurumun Niteliği

4652 sayılı Kanun, Polis Akademisi'ni emniyet personelini yetiştirmek üzere tanımlar. Polis meslek yüksekokulları, önlisans düzeyinde ÖSYM sınavı + özel yetenek sınavıyla öğrenci alır (md.10). Ancak ek şartlar yönetmelikle belirlenir.

Anayasal Çerçeve

• Eğitim Hakkı (Md.42/1): Kamu yükseköğretimini kapsar; devletin erişim ödevi var.
• Sınırlama (Md.13): Kanunla, ölçülü olmalı.
• Yasama Yetkisi (Md.7): İdareye temel ilkeler çizilmeli.

AYM: Md.10'da esas kaynak (lise mezunları + ÖSYM + yetenek sınavı) belirtilmiş olsa da, ek şartlar için kanuni çerçeve yok. Bu, idareye sınırsız yetki verir; kanunilik ihlali (benzer: E.2023/25, K.2024/139).

Sonuç: Md.13 ve 42'ye aykırı; iptal.

Karşı Oy Gerekçesi

7 üye (Basri Bağcı ve diğerleri): Md.10 temel esasları (kaynak, ÖSYM, yetenek) belirlemiş; yönetmelik tamamlayıcı. Eğitim hakkının doğası (emniyet ihtiyacı) sınırlama nedeni; idari yargı denetimi yeterli. AYM içtihatları (E.2023/177, K.2024/30) genel ifadeleri kabul eder.

Yürürlük ve Etkiler

Hukuki boşluk nedeniyle 9 ay ertelenmiş yürürlük (Anayasa Md.153/3).

Pratik Hukuki Değer

• Paralel Kararlar: Jandarma Akademisi ile tutarlı; idari eğitimde kanuni zorunluluk.
• Dava Stratejisi: İlişik/başvuru reddi davalarında atıf yapılamaz; yeni yönetmelik beklenmeli.
• Yasama: 4652 sayılı Kanun revize edilmeli; temel şartlar kanuna taşınmalı.
• İdari Uygulama: ÖSYM + yetenek sınavı yeterli mi? Boşluk doldurulana kadar tartışmalı.

Avukatlar, bu içtihadı kamu personeli alımında yetki devri iddialarına dayanak yapabilir. AYM, türevsel yetkiyi sıkı denetliyor; kanunlarda çerçeve zorunlu.

Kararlar, idari yargıyı şekillendiriyor: Ölçülülük testi, eğitim kurumlarında katılaşıyor.

(Yaklaşık 750 kelime)